Osmanlı Haraç Vergisi

Islam hukukunda gayr i müslimlerden alınan kelle vergisi.
Osmanlı haraç vergisi. şeriat kuralları ile kur an ı kerim ve sünnete dayanan vergilerdir. Haraç ın bu iki kısmı da ser î vergilerden olduğu için gerek ilk tarhı gerekse ilk tahsili ile ilgili bir başlangıç tespit etmek mümkün değildir. Yüzyıla kadar bu vergiyi ifade etmek üzere genellikle haraç kelimesi kullanılmış daha sonra cizye veya cizye i şer î yaygınlaşmıştır. Müslümanlardan alınan 1 10 oranındaki ürün vergisidir.
Osmanlı imparatorluğu nda müslüman olmayanlardan askeri hizmet karşılığı olarak alınan bir tür baş vergisi. Harâc ı ruûs harâc ı baş cizye vermekle mükellef kişilerden harâc ı arz bağ haracı araziden alınan vergi demektir. Islâm vergi hukukunda olduğu gibi osmanlılarda da haraç iki kısma ayrılmaktadır. 1925 yılında bu vergi halkçılık ilkesi doğrultusunda kaldırılmıştır.
Bunlar haraç i muvazzaf yüzölçümüne göre ve haraç i mukasem toprağın verimine göre adını taşımaktadırlar. şer i vergiler 3 alt gruba ayrılır. Ayrıca bazı belgelerde arazi haracından ayırt edilmek için cizye yerine baş haracı tabirine de rastlanır. Ebusuud efendiye göre reayadan alınan vergilerin çoğu şer i vergilerdi.
Haraç osmanlı devleti nde daha ziyade gayr i müslim halkı ilgilendiren vergilerden biridir.